در صنعت «جمع و تقسیم » و مدح فرماید – منوچهری دامغانی

در صنعت «جمع و تقسیم » و مدح فرماید
بـــزن ای تـــرک آهــو چـــشـــم آهــو از ســـر تـــیــری
که بـاغ و راغ و کوه و دشت پـر ماهست و پـرشعری
یـکـی چـون خـیـمـه خـاقـان، دوم چـون خـرگـه خـاتــون
سـیـم چـون حـجــره قـیـصـر، چـهـارم قـبــه کـسـری
گــل زرد و گــل خـــیــری وبـــیــد وبـــاد شــبـــگــیــری
ز فــردوس آمــدنـد امـروز ســبــحــان الــذی اســری
یــکــی چـــون دو رخ وامــق، دوم چـــون دو لــب عــذرا
سیم چـون گیسـوی مریم، چـهارم چـون دم عیسی
بــنـالـد مـرغ بــا خــوشــی، بــبــالـد مـورد بــا کـشــی
بـگـریـد ابــر بــا مـعـنـی، بــخـنـدد بـرق بـی مـعـنـی
یکـی چـون عـاشـق بـیدل، دوم چـون جـعـد معـشـوقـه
سـیم چـون مـژه مـجـنـون، چـهـارم چـون لـب لـیلـی
گـهـی بــلـبــل زنـد بــر زیـر و گـه صـلـصـل زنـد بــر بــم
گـهی قـمـری کـنـد از بـر، گـهی سـاری کـند امـلـی
یــکــی مــقــصــوره عــتــاب و دیــگــر چــامــه دعــبــل
سـه دیگـر مخـلص اخـطـل، چـهارم مقـطـع اعـشـی
زبــــان و اقــــحــــوان و ارغــــوان و ضــــیـــمــــران نــــو
جـهان گشتـه سـت از خـوشی بـسـان لات و العزی
یکـی چـون زمـردین بـیـرم، دوم چـون بـسـدین مـجـمـر
سـیم چـون مـرمرین افـسـر، چـهارم عـنبـرین مـدری
گـــل زرد و گـــل دورو، گـــل ســـرخ و گــل نــســـریــن
ز درد و داغ دادســتـــنــد مــا را خـــط اســتـــغــنــی
یـکـی چـون روی بــیـمـاران، دوم چـون روی مـیـخـواران
سیم چـون دست بـا حـنی چـهارم دست بـی حـنی
بــه زیـر گــل زنــد چــنـگــی، بــه زیـر ســروبــن نــایـی
بــه زیـر یـاسـمـیـن عـروة، بــه زیـر نـسـتـرن عـفـری
یکی «نی بر سرکسری »، دوم «نی بر سر شیشم »
ســه دیـگـر پــرده ســرکـش، چــهـارم پــرده لـیـلـی
حــمـام و فــاخــتــه بــر شــاخ و تــز و قـمـری انـدر گـل
هـمـی خـوانـنـد اشـعـار و هـمـی گـوینـد یـا لـهـفـی
یکی چـون بـشـربـن خـازم، دوم چـون عـمر و بـویحـیی
سـیم چـون اعـشـی همـدان، چـهـار نـهـشـل حـری
نوای قـمری، و طـوطـی، که: بـا رودسـت و می بـرسـر
نشـید بـلبـل و صـلصـل: «قفانبـک » و «من ذکری »
یـکــی چــون مـعــبــد مــطــرب، دوم چــون زلــزل رازی
سـیم چـون سـتـی زرین، چـهارم چـون عـلـی مکـی
چـو طـوبـی گشـت شـاخ بـید و شـاخ سـرو و نوژ و گل
نـشـسـتـه ارغـنـون سـازان بــه زیـر سـایـه طـوبــی
یـکـی چــون چــتــر زنـگـاری،دوم چـون سـبــز عـمـاری
ســیـم چــون قـامـت حــوری، چــهـارم نـامـه مـانـی
گـــل ســــرخ و پــــر تــــیـــهـــو، گـــل زرد و پــــر نـــارو
به شعر و عشق این هردو، کنند این هر دو تا دعوی
یـکــی هـمـچــون جــمـیـل آمـد، دوم مــانـنـد بــثــیـنـه
سـه دیـگـر چـون زهـیـر آمـد، چـهـارم چـون ام اوفـی
کــنــار آبـــدان گــشــتـــه بـــه شــاخ ارغــوان حـــامــل
سحـاب ساجـگون گشتـه بـه طفل عاجـگون حـبـلی
یـکـی چــون دیـده یـعــقـوب و دیـگـر چــون رخ یـوســف
سه دیگر چـون دل فرعون، چـهارم چـون کف موسی
بــه بــاغ مـشـکـبــوی انـدر، نـسـیـم بــاغ را جــنـبــش
بـــه راغ ســـبـــز روی انــدر، فـــرات آب را مـــجـــری
یکـی چـون روی این خـواجـه، دوم چـون امـر این مـهتـر
سـیم چـون رای این سـید، چـهارم دسـت این مولی
خــداونـدیـکـه حــزم وعـزم و خــشـنـودی و خــشــم او
رسـیدسـتـنـد این هـر یک، بـه حـد غـایـت الـقـصـوی
یـکــی پــرانــتــر از صــرصــر، دوم بــرانــتــر از خــنــجــر
سـیم شـیرینتـر از شـکـر، چـهارم تـلـخ چـون دفـلـی
چـو خوانش هیچ خوانی نه، چـو حـالش هیچ حـالی نه
چو هالش هیچ هالی نه، چو جـانش هیچ جانی نی
یــکــی ســرمــایــه نــعــمــت، دوم ســرمــایــه دولــت
سـه دیـگـر ســایـه رحــمـت، چــهـارم مـایـه تــقـوی
فــعــالــش مــایــه خــیــر و جــمــالــش آیــت خــوبــی
جــلـالـش نـزهـت خــلـق و کــمـالـش زیـنـت دنـیـی
یـکــی مــاء مــعــیـن آمــد دگــر عــیـن الــیـقــیـن آمــد
سـیـم حـبـل الـمـتـیـن آمـد، چـهـارم عـروة الـوثـقـی
عــداوت کــردن و قــصــد و خــلــاف و کــیـن او هــریـک
بــرآرنـد از ســر شــیـران جــنـگـی طـامـت الـکـبــری
یکـی چـون مشـک بـویقـطـان، دوم چـون دام بـوجـعـده
سیم چـون چـنگ بـوالحـارث، چـهارم دست بـویحیی
بــه روی پــاک و رای نـیـک و فـعـل خــوب و کـار خـوش
نـظـیر او نـدانم کـس، چـه در دنیی، چـه در عـقـبـی
یـکــی چــون چــشــمـه زمــزم، دوم چــون زهـره ازهـر
سـیـم چـون روضـه رضـوان، چـهـارم جــنـت الـمـاوی
رضـــای او کـــنــد روشـــن، ثـــنــای او کـــنــد نــیــکــو
هــوای او کــنــد بــیـنــا، ســخــای او کــنــد فــریـی
یــکــی جـــان و دل لــاغـــر، دوم مــغــز و ســـر تـــاری
ســه دیـگـر صــورت زشــت و چــهـارم دیـده اعـمـی
ســـنـــا و ســـیــرت پـــاک و نـــهـــاد و هــیــبـــت او را
چــهـار آیـات مـعــجــز کــرد مـا را از نـبــی الـاعــلـی
یــکــی مــعــراج نــیــکــویــی، دوم ســامــاح پــیــروزی
سـه دیـگـر چـشـمـه کـوثـر چـهـارم حـیـت تـسـعـی
وقــار و عــزم و بــرش را و بــاســش را و ســهـمـش را
نـدانـد کـرد آن صــافـی و ســر ابــن ابــی ســلـمـی
یـکــی از کــوه دارد زور و دیـگــر جــنــبــش از مــاهــی
سـه دیگـر قـوت از تـنـین، چـهـارم هـیـبـت از افـعـی
مـن از عــبــدالـمـجــیـد افــلـح ابــن الـمـنـتــشــر مـنـم
همـه خـیر و همـه خـوبـی همـه بـر و همـه نـشـری
یـکــی طــعــم عــســل دارد، دوم شــیـریـنــی شــکــر
ســه دیـگـر لـذت مـن و چــهـارم خــوشـی ســلـوی
حــــدیـــث لـــفــــظــــهـــای او و جــــد . . . و جــــور او
هـم انـدر عــالـم عـلـوی هـم انـدر عــالـم ســفـلـی
یـکــی درویـش را نـعــمــت، دوم مــحــبــوس را راحــت
ســیـم بــیـراه را عــطــفــت، چــهـارم دیـده اعــمـی
خــداونـدا! یـکــی بــنـگــر بــه بــاغ و راغ و دشــت و در
کـه گشـتـه از خـوشـی و نیکـویی و پـاکی و خـوبـی
یــکــی بـــتـــخـــانــه آزر، دوم بـــتـــخـــانــه مــشــکــو
سـه دیـگـر جــنـت الـعـدن و چـهـارم جـنـت الـمـاوی
کـنـون هـر وقـت و هـر سـاعـت بـه زیـر شـاخ و زیـرگـل
تــن خــویـش و تــن مـا را چــهـار آلــای کــن احــری
یــکــی طـــنــبـــوره کـــویــی دوم طـــنــبـــور حـــدادی
ســه دیـگــر جــام بــغــدادی، چــهـارم بــاد الـصــری
الــا تـــا از صــبـــورانــســـت، نــام چـــار پـــیــغــمــبـــر
هـم انـدر مـصـحـف اولـی، هم انـدر مـصـحـف اخـری
یـکـی یـعـقـوب بــن اسـحـق و دیـگـر یـوسـف چــاهـی
ســیـم ایـوب پــیـغــمــبــر، چــهـارم یـونــس مــتــی
جــمـالـت بــاد و جــاهـت بــاد و عــزت بــاد و آســانـی
هـم انـدر عــالـم کـبــری، هـم انـدر عــالـم صــغــری
یکـی بـی رنج و بـی سـخـتـی، دوم بـی درد و بـیماری
سیم بـی ذل و بـی خواری، چهارم بی غمی شادی

Hits: 0

:: ADVERTISEMENTS ::
Share:

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.